Sëira de nfurmazion per i jëuni
Na sala plëina de jëuni
Na sala plëina de jëuni se al abinà n juebia ai 9 de auril 2026 tl Saut a Urtijëi pra la sëira de nfurmazion “Capì la paga y la chëutes, acioche me resta l plu”. L ie stat na sëira scialdi nfurmativa, ulache l ie unì purtà dant n grum de nozions, regules, zifres y cunsëies.
Georgia Senoner dl Studio Steiner Senoner à spiegà avisa la busta paga, cheder per cheder, ciuna nfurmazions che n abina lessù y coche vën calculà l netto. La à dat spiegazions sun i cuntribuc soziei y la chëutes, la detrazions y l TFR. Dut bel a puntin, nsci che, chi che à scutà su, sa śën segur da se liejer si busta paga.
Daniela Runggaldier, cumerzialista, à rujenà dla detlarazion dla chëutes, dantaldut dl model 730 per i dependënc. Ëila à stlarì chi che muessa fé la detlarazion, co che n possa la fé, tres sindacat o patronat, tres l cumerzialista o nce nstës, sce n à l SPID o la CIE. La à spiegà la defrënza danter la deduzion, che desmendrësc l davani y la detrazion, che desmendrësc la soma dla chëutes y cuntà su la plu mpurtantes. La à nce dit coche l ie da fé sce n à ala fin n debit o n credit de chëutes, coche n fej a paië o a se damandé de reviers chël paià ite de massa.
Na ciaculeda plu lesiera ma perchël nia manco nteressanta ie stata chëla cun Tim Linder, che ie unì damandà ora dal muderadëur dla sëira Ivan Runggaldier. Tim à cuntà de si esperienza tl USA y coche l ie a studië y a lauré iló. Tl’America iel scialdi manco regules: la paga vën paieda ora doi iedesc al mëns, l datëur de lëur possa, ma l ne muessa nia paië ite cuntribuc soziei y l mond dl lëur ie scialdi cumpetitif, l datëur de lëur possa tò su o smaché ora zachei coche l uel. Per na persona dl Europa iel scialdi rie lauré tl USA, ajache n adrova n visum, che ne vën nia dat ora saurì.
Benjamin Bernardi dla Cassa Raiffeisen à fat n pitl cheder sun la furmazion finanziela, dantaldut di jëuni, purtan dant n valgun dac statistics. Ël à mustrà su l pricul dl cumpré śën y paië daldò y cunsià de tenì n pitl liber dai conc, cun cie che va ite y cie che va ora. Pona al mo spiegà ciunes che ie la pusciblteies per nvestì si sparanies, la desferenzieis danter n valgun prudoc cun si resiedes y si vantajes.
Sambën iel nce unì dat la puscibltà de fé dumandes y pra n pitl buffet iel mo stat na bela ciaculeda danter y jëuni y i reladëures dla sëira.